Yılbaşı kararlarının özel bir türü var: “bu yıl her şey farklı olacak”. Yaklaşık ocağın üçüncü haftasına kadar yaşıyor, sonra beş maddelik liste sessizce çekmeceye taşınıyor ve hayat alışılmış rayına dönüyor. Sorun irade zayıflığı değil. Sorun, aralığın son akşamında yazılan beş hedefin ya fazla genel (“kendime daha çok zaman ayırmak”), ya başkasının (“İngilizceyi nihayet öğrenmek”), ya da geçen yılla aynı olması.
Yüz hedeflik liste başka işliyor. Hepsini yapmanızı istemiyor. Gerçekte ne istediğinizi bütün olarak görmeniz, sonra da bir yılı esirgemeyeceğiniz on kadar hedefi sakince seçmeniz için var. Nasıl seçileceğini en önemli on hedefe ayrılmış ayrı bir yazıda anlattık; burada liste var. Aşağıda hayatın on alanında 2027 için yüz hedef yer alıyor. Talimat olarak değil, kendi siparişinizi kuracağınız bir menü olarak.
Neden on değil de yüz
Birinden yıllık hedeflerini saymasını istediğinizde, yüzeyde duranı sayar: kilo vermek, para kazanmak, tatile gitmek. Bunlar kötü hedefler değil, ilk hedefler; en yüksek sesle konuşanlar. Sessiz arzular bu ankete girmez, oysa yılın iyi geçip geçmediğini çoğu zaman onlar belirler.
Uzun liste bu sorunu mekanik olarak çözer. Yüz madde yazabilmek için, normal hayatta bakmadığınız alanlardan geçmek gerekir: arkadaşlarım ne durumda, ev ne durumda, iç dünyam ne durumda, arkamda ne bırakıyorum. Otuzuncu maddede bariz istekler biter. Ellincide ödünç alınanlar. Sonrasında gerçekten sizin olan başlar.
İkinci bir etki de var. Gözünüzün önünde yüz hedef durunca, nerede yoğunlaştıkları görünür. Kimi için yüzün yirmisi para üzerine çıkar, kimi için ilişkiler, kimi için de nihayet kendisi için yaşamak. Bu, 2027’den ne istediğiniz sorusunun cevabıdır. Boş sayfaya bakarak alamayacağınız bir cevap.
İyi hedefi kötüden ayıran ne
Listeye geçmeden önce kısa bir kural. İyi bir yıllık hedef üç soruyu yanıtlar: ne istiyorum, olduğunu nasıl anlayacağım ve bana işaretin dışında ne verecek. “Daha çok okumak” hedefi hiçbirini yanıtlamaz. “Uzun zamandır ertelediğim on iki kitabı okumak ve en az üçünü biriyle konuşmak” üçünü de yanıtlar.
Liste aşamasında vazgeçmeniz iyi olan hedefler de var: sağlık, ilişkiler ya da öz saygı pahasına alınanlar. Uykudan çalınarak ikiye katlanan gelir ve ağrıyan dizlerle koşulan maraton başarı değil, 2028’de gelip hakkını isteyecek borçlardır. Bir hedef, ondan sonra hayatta daha çok şey kaldığında iyidir, daha az değil.
2027 için 100 hedef
Hedefler on alana göre gruplanmış, her alanda on tane. Her alanın içinde hem yıllık büyük hedefler hem de hafta sonuna sığan çok küçük olanlar var. Bu bilerek: tamamlanmış küçük hedef, ertelenmiş büyükten daha çok şey verir.
Sağlık ve beden
Bu alan nezaket olsun diye başta değil. Listedeki geri kalan her şey, gücünüzün, uykunuzun ve ağrımayan bir bedeninizin olup olmadığına dayanır.
- Eksiksiz bir sağlık kontrolünden geçmek ve yıllardır ertelenenleri halletmek: diş, görme, tahliller.
- Otuz gece üst üste gece yarısından önce yatmak ve gündüz neyin değiştiğini not etmek.
- Şu an uzun görünen bir mesafeyi yürümek ya da koşmak: on kilometre, yarı maraton, kendi rakamınız.
- Şu an yapamadığınız bir vücut ağırlığı hareketini öğrenmek: barfiks, şınav, tek bacak squat.
- Günlük düzeninizden kesinlikle sizden yana olmayan bir alışkanlığı çıkarmak ve onsuz bir çeyrek dayanmak.
- Sırt ve boyun için herhangi bir pratik, yoga, pilates, on dakikalık jimnastik, edinmek ve irade gerektirmediği noktaya gelmek.
- Bir ay alkolsüz geçirmek ve nelerin arttığını, nelerin azaldığını dürüstçe not etmek.
- Yüzme bilmiyorsanız öğrenmek, biliyorsanız bir kilometre yüzmek.
- Geceli bir yürüyüşe çıkmak: çadırla ya da dağ evinde, ama sıcak su ve çekim olmadan.
- Güvendiğiniz bir doktor bulmak ve iletişim bilgilerini kesinlikle kaybolmayacak bir yere yazmak.
Para ve iş
Para bir amaç değil bir araç, ama düzenli tutmaya değen bir araç. Buradaki hedefler parayı putlaştırmak değil, mali durumdan korkmayı bırakmak için.
- Üç ay boyunca gelir ve giderleri takip etmek, sonra bir akşam sonuçların başında oturmak.
- Üç aylık yaşam gideri kadar bir finansal yastık oluşturmak. Zaten varsa, altı aylık.
- En pahalısından başlayarak bir borcu tamamen kapatmak.
- Piyasada gerçekte kaç para ettiğinizi öğrenmek ve maaş ya da ücret üzerine bir görüşme yapmak.
- Mesleğinizde daha çok kazandıran bir beceri edinmek ve gerçek bir projeyle kanıtlamak.
- İlk yatırım hesabını açmak ya da mevcut olanı düzene sokmak, paranızın tam olarak neye yatırıldığını anlayarak.
- Uzun zamandır “kendi paramla” yapmak istediğiniz bir şeyi yapmak: bir kurs, bir alet, bir yolculuk, kimseye danışmadan.
- Bir hafta akşam yedi sonrası iş mesajı olmadan geçirmek ve neyin çöktüğüne bakmak. Genellikle hiçbir şey.
- Beş yıl sonra nasıl bir işle uğraşmak istediğinizi bir sayfada tarif etmek ve o yönde somut bir adım atmak.
- Aldığından fazlasını yiyip bitiren bir projeden, müşteriden ya da yükümlülükten vazgeçmek.
İlişkiler ve yakınlar
En önemli insanlar çoğunlukla zamanın ve dikkatin artığını alır; işe ve telefona gitmeyenleri. Buradaki hedefler bu sırayı tersine çevirmek için.
- Eşle ya da ailece iptal edilmeyen haftalık bir ritüel başlatmak: akşam yemeği, yürüyüş, ekransız akşam.
- Anne babayı ya da büyükleri haftanın önceden belirlenmiş bir günü aramak ve bunu bir yıl sürdürmek.
- Ailenizin hikâyesini yazmak: büyüklerden, hâlâ varlarken, anlatmalarını istemek ve en az on sayfa saklamak.
- Yakın bir insana tümüyle onun etrafında planlanmış bir gün armağan etmek.
- Uzun zamandır söylenmesi gereken bir şeyi yüksek sesle söylemek: bir teşekkür, bir özür ya da “bu benim için önemli”.
- Birlikte daha önce gitmediğiniz bir yere gitmek, en az iki günlüğüne.
- Birlikte yeni bir şey yapmak: bir kurs, dans, gönüllülük vardiyası, tadilat.
- Kavga etmeyi, kavgadan sonra uzaklaşmak değil yakınlaşmak üzere öğrenmek. Kendi başınıza olmuyorsa bir aile terapistine gitmek.
- Çocuklar, yeğenler ya da vaftiz çocukları için büyüdüklerinde hatırlayacakları bir şey yapmak.
- Ayda bir tam bir gün yakınlara tamamen ulaşılabilir olmak, “şimdi, şunu bitireyim”siz.
Arkadaşlar ve çevre
Yetişkin dostluğu kavgadan değil, “bir arasam iyi olur”dan ölür. Bu hedefler insanları ertelemeyi bırakmak için.
- Bir zamanlar yakın olduğunuz, sonra kaybolduğunuz üç kişiyle bağı yeniden kurmak.
- Arkadaşları bir vesile olmadan, öylesine evde toplamak ve bunu çeyrekte en az bir kez tekrarlamak.
- İş dışından on yeni insanla tanışmak ve onlardan biriyle ikinci kez buluşmak.
- İlgi alanınıza göre bir topluluk bulmak ya da kurmak: koşu kulübü, kitap kulübü, çarşambaları masa oyunları.
- Anlayıp bildiğiniz bir konuda en az otuz kişilik bir dinleyici önünde konuşmak.
- Karşınızdaki düşüncesini sonuna kadar bitirsin diye dinlemeyi öğrenmek. Göründüğünden zor.
- İhtiyaç olduğunda tek başınıza baş etmek yerine yardım istemek. En az bir kez, bilinçli olarak.
- Hafta sonunu arkadaşlarla telefonsuz geçirmek: yazlıkta, yürüyüşte, başka bir şehirde.
- Birine akıl hocası olmak: genç bir meslektaşa, bir öğrenciye, komşunun ergen çocuğuna.
- Artık yalnızca alışkanlık ve suçluluk duygusuyla sürdürülen bir ilişkiyi bırakmak.
Zihin ve öğrenme
Otuzdan sonra öğrenmek zor, beyin yorulduğundan değil, kimse zorlamadığından. Bu bölümün hedefleri dış zorlamayı iç ilgiyle değiştiriyor.
- Yılda on iki kitap okumak, bunların en az dördü normalde seçmeyeceğiniz türden olsun.
- Bir yabancı dili altyazısız film izleyebileceğiniz ya da yolculukta yabancıyla sohbet edebileceğiniz seviyeye getirmek.
- Bir kursu sonuna kadar bitirmek. Başlamak değil, bitirme çalışmasıyla gerçekten bitirmek.
- Gündelik hayatta uzun zamandır eksikliğini hissettiğiniz bir beceriyi edinmek: araba kullanmak, sözleşmeleri anlamak, ilk yardım.
- “Size göre olmayan” görünen bir konuyu anlamak: ekonomi nasıl işler, sinir ağı nasıl çalışır, vergi aslında nedir.
- Okuduklarınızın ve izlediklerinizin günlüğünü tutmak: her kitap, film, ders için iki üç satır.
- On parmak yazmayı ya da önümüzdeki otuz yıl haftada bir saat kazandıracak başka bir “sıkıcı” beceriyi öğrenmek.
- Bir ay boyunca her gün yirmi dakika bir şey öğrenmek ve bunun nereye vardığına bakmak.
- On konferansa, geziye ya da atölyeye çevrimiçi değil yüz yüze katılmak.
- Bildiğiniz bir şeyi birine öğretmek. Gerçekte ne bildiğinizi anlamanın en iyi yolu.
Yaratıcılık
Buradaki yaratıcılık yetenekle ya da gösterilebilir bir sonuçla ilgili değil. Hayatın, bir şeyi yalnızca canınız istediği için yaptığınız o diliminden söz ediyor.
- Günde on beş dakikalık bir yaratıcılık alışkanlığı edinmek: çizmek, yazmak, çalmak, fotoğraf çekmek.
- Uzun zaman önce başladığınız bir şeyi bitirmek: bir el yazması, bir şarkı, bir fotoğraf serisi, örülmüş bir kazak.
- Bir enstrümanı, bir parçayı baştan sona çalabilecek kadar öğrenmek.
- Sizden başka birinin de okuyacağı on metin yazmak: yazılar, hikâyeler, mektuplar.
- Bir zanaatı elle öğrenmek: seramik, marangozluk, dikiş, fırıncılık.
- Aynı manzarayı yıl boyunca ayda bir kez fotoğraflamak ve ondan bir hikâye derlemek.
- Yaratıcı işinizi sizi tanımayan insanlara sergilemek, yayımlamak ya da göstermek.
- Yıl içinde yirmi konsere, oyuna ya da sergiye gitmek, sadece “görülmesi gerekenlere” değil.
- Yaratıcı bir hafta sonu geçirmek: faydalı hiçbir şeyin olmadığı, yalnızca ilginç olanın olduğu bir gün.
- Beklemeyen birine kendi ellerinizle bir hediye yapmak.
Ev ve gündelik yaşam
Ev, ya güç veren ya da güç alan bir yer. Bu bölümün hedefleri onun sizin için çalışması için.
- Yıllardır sinir bozan bir bölgeyi toparlamak: balkon, dolap, kablo çekmecesi. Sonra bir sonrakini.
- Kullanılmayan yüz şeyden kurtulmak. Dürüstçe, tek tek saymak.
- Evde sizi iyi hisettiren bir yer yapmak, pencere yanındaki tek bir koltuk bile olsa.
- Hep tutan ve misafire ikram etmekten utanılmayacak on yemek yapmayı öğrenmek.
- Gündelik düzeni, ansızın gelen misafirin panik yaratmadığı hâle getirmek.
- Ev maliyesini ve belgeleri öyle düzenlemek ki, her önemli dosya bir dakikada bulunsun.
- Yenilebilir ya da çiçek açan bir şey yetiştirmek: pencere kenarında, balkonda, yazlıkta.
- Bir yıldan fazladır asılı kalan bir tadilatı ya da büyük bir ev işini tamamlamak.
- Bir ay yemek siparişi vermeden yaşamak ve paranın ve iyi olma halinin nasıl değiştiğine bakmak.
- Uzun zamandır istiyorsanız taşınmak, ya da tersine, bunu düşünmeyi bırakıp zaten yaşadığınız yeri düzenlemek.
Seyahat ve deneyimler
Deneyimler, zamanla değer kazanan tek satın alma. Burada coğrafya değil, yolculuktan sonra dünyaya ne kadar yeni baktığınız önemli.
- Daha önce bulunmadığınız bir ülkeye gitmek ve orada en az bir hafta turist gibi olmadan yaşamak.
- Ülkenizde yalnızca adını bildiğiniz üç şehre gitmek.
- Programsız bir tatil geçirmek: bir bilet, bir dönüş tarihi, gerisi akışına bırakılmış.
- Daha önce görmediğiniz bir doğa olayını görmek: kutup ışıkları, ilkbaharda çiçek açmış bir bozkır, denizde fırtına.
- Birkaç günlüğüne tek başına bir yere gitmek ve sessizliği telefonlarla doldurmamak.
- Mesleğiniz izin veriyorsa uzaktan çalışarak başka bir şehirde bir ay yaşamak.
- Uzun zamandır kafanızda duran bir güzergâhı katetmek: arabayla, bisikletle, trenle ülkeyi baştan sona.
- Ayda bir kez kendinize mikro yolculuk düzenlemek: komşu şehir, tanımadığınız bir semt, iki saatlik mesafede bir orman.
- Hiç yemediğiniz on yemeği gerçekten pişirildikleri yerlerde denemek.
- Bir yıl sonra yeniden okuyacak bir şey olsun diye günde bir fotoğraf ve bir paragraflık bir seyahat günlüğü tutmak.
İç dünya
Bu hedefler dışarıdan görünmez ve hikâyelere sığmaz. Bu yüzden çoğunlukla konmuyor, oysa diğerlerinin keyif verip vermeyeceği onlara bağlı.
- Her şey yolunda olsa bile bir psikologla en az beş görüşmeye gitmek. Özellikle her şey yolundaysa.
- Akşamları günü gözden geçirme alışkanlığı edinmek: üç satır; ne iyiydi, ne zordu, yarın ne var.
- Otuz gün üst üste sabah sessizlik pratiğiyle yaşamak: meditasyon, dua, ya da ekransız on dakika.
- Kararlarınızı yöneten bir korkuyla yüzleşmek: yükseklik, topluluk önünde konuşma, reddedilme, değişim.
- Uzun açıklamalar ve suçluluk duymadan “hayır” demeyi öğrenmek.
- Bir hafta sosyal medyasız geçirmek ve boşalan zamanın neyle dolduğunu yazmak.
- Kendinize bir yıl sonrası için mektup yazmak ve Aralık 2027’de okumak.
- Bir sonraki koşuldan sonra başlayacak “gerçek hayat”ı beklemeyi bırakmak. Kendinizi tanıdıysanız bunun ayrı bir yazısı var.
- Bir insanı affetmek. Onun için değil, kendiniz için.
- Kendi dinlenme formülünüzü bulmak: sizi tam olarak ne toparlıyor, neyin yalnızca dinlenme gibi göründüğünü.
Katkı ve anlam
Son bölümün hedefleri, diğer tüm maddeler kapandıktan sonra geriye ne kaldığıyla ilgili. Yılbaşı listelerine nadiren girerler, boşuna: “ne için” sorusunun cevabı tam olarak onlarda.
- Sizin için önemli bir işe düzenli yardım etmek: parayla, zamanla ya da becerilerle, ama düzenli.
- Kan bağışçısı olmak ya da kemik iliği bağışçı kaydına girmek.
- Avlunuz, mahalleniz ya da şehriniz için arkanızda kalacak bir şey yapmak.
- Bilginizi karşılıksız paylaşmak: bir yazı, bir konuşma, açık bir ders, yeni başlayanlara bir anlatım.
- Birinin kendi başına atmaya cesaret edemediği bir adımı atmasına yardım etmek.
- Yaşamak istediğiniz on ilkeyi yazmak ve zor geldiğinde yeniden okumak.
- Siz olmazsanız işlerinizin, paranızın ve yakınlarınızın ne olacağını düzene sokmak. Hoş olmayan bir hedef ve tam da bu yüzden burada.
- Sizden uzun yaşayacak bir ağaç dikmek.
- Teşekkürü savuşturmadan kabul etmeyi öğrenmek.
- Yılın sonunda oturup dürüstçe tek bir soruyu yanıtlamak: 2027’de var olduğunuz için dünya biraz daha iyi oldu mu? Ve 2028’de cevabın daha net olması için ne yapmalı.
Yüzden kendi onunuzu nasıl seçersiniz
Yüz hedef çok, hepsini yapmanız gerekmiyor. Listenin görevi başka: baştan sona okumak, içinizde karşılık bulan her şeyi işaretlemek, başkasına ait olanı çizmek ve tek alanda yığılmayan on on iki hedef bırakmak. Sonra her birini tarihli bir ilk adıma çevirip çeyreklere, çeyrek başına iki üç tane olacak biçimde dağıtmak.
Bu adımların her birinin tuzakları var, özellikle ikincisinin: kendi hedefinizi “doğru” olandan ayırmak göründüğünden zor ve listeler martta tam olarak başkalarının hedeflerinde dağılır. Yöntemin tamamı, başkasına ait hedefin işaretleri ve alan başına bir tane olmak üzere on dayanak hedef örneğiyle birlikte, 2027’nin en önemli on hedefine dair yazıda. Kısaca: iddialılığa göre seçmeyin, içinizde bir şeyin kıpırdadığına göre seçin ve on hedefin arasında hem büyük hem de çok küçüklerin olduğundan emin olun. Tartışmalı durumlar için önceliklendirme yöntemleri var.
Hedefleri güzel bir dosya değil plana nasıl çevirirsiniz
Hedef listesi ile yaşanmış yıl arasında tam olarak tek bir şey var: hafta. Hiçbir somut haftaya girmeyen hedef, aralıkta ne kadar çok istenirse istensin gerçekleşmez. Ancak bir hedef haftaya girmeden önce bir rakama ve bir tarihe ihtiyaç duyar; seçtiğiniz maddeleri bu biçime nasıl sokacağınız SMART hedefler rehberinde anlatılıyor.
Bu yüzden yıllık hedeflerle çalışmanın en pratik yolu, onları çeyrek sonunda hatırlamak değil, her haftayı planlarken listeye bakıp sormak: bu yedi güne hangi tek hedef için hangi tek adım sığar? Tek adım. On değil. Elli iki haftada haftada bir adım, ocak ve eylülde yapılan kahramanca atılımlardan daha fazlasını biriktirir.
Bir şey daha yardımcı olur: hedefi zaten var olan bir alışkanlığa bağlamak. Zaten ertesi günü akşamdan planlıyorsanız oraya tek bir soru ekleyin: “bugün hedef için ne yaptım?” Günde otuz saniye, hedefi herhangi bir motivasyon resminden daha iyi gözünüzün önünde tutar.
Baştan başlamanız gerekmeyen bir yıl
Yüz hedeflik listedeki en değerli şey, kaçını yapacağınız değil. Ocak 2028’de “yine hiçbir şeye yetişemedim” hissi yerine somut bir belgeniz olması: işte bunu istemiştim, işte bunu yaptım, işte bundan vazgeçtim ve nedeni şu, işte bunu devrediyorum.
Yaşanmış bir yılla yalnızca geçip giden bir yıl arasındaki fark budur. Onay işaretlerinin sayısı değil; ne istediğinizi bilmeniz ve o yöne yürümeniz. Yüz maddenin hepsinde olmasa da. On tanesinde olsa da. Kendi onunuzda.
Sık sorulan sorular
Nasılsa on tane seçeceksem neden tam 100 hedef?
Yüz hedef bir plan değil, bir menüdür. Geniş bir liste, aklınıza gelmeyen alanları görmek ve “istiyorum”larınızın gerçekte nerede yoğunlaştığını fark etmek için gerekir. Yüzden seçilen on hedef, genellikle boş sayfadan yazılan ondan çok farklıdır.
Bir yılda gerçekçi olarak kaç hedef tamamlanır?
Çoğu insan için sekiz ila on iki, aralarında hem büyük hem de oldukça küçük olanlar varsa. Listede her gün çaba gerektiren hedefler ne kadar çoksa, toplam o kadar az olmalı.
Bir hedefe artık ihtiyaç kalmadıysa ne yapmalı?
Üzülmeden çizmek. Ocakta konan hedef, ocaktaki insanı yansıtır. Mayısa kadar değiştiyseniz liste de sizinle birlikte değişmeli. Artık sizin olmayan bir hedeften vazgeçmek de yılın bir sonucudur.
Hedefleri yazmak gerekir mi, yoksa akılda tutmak yeter mi?
Yazmak. Kâğıt sihirli olduğu için değil; akıldaki hedef kaygılarla, başkalarının beklentileriyle ve bugünkü ruh hâliyle karıştığı için. Kâğıtta ona bakabilir, netleştirebilir ve bir ay sonra dönebilirsiniz.
Uzun listeye gücüm yoksa nereden başlamalı?
“Sağlık ve beden” bölümünden bir hedef ve “İç dünya” bölümünden bir hedefle. Bu iki alan diğer hepsine enerji verir. Listenin geri kalanı, ona dönmek isteyeceğiniz âna kadar bekleyebilir.
SetTasks’i ilk deneyenlerden ol
Adını ve e-posta adresini bırak — erken erişim açılır açılmaz sana yazacağız.
Listedesiniz
Teşekkürler. Erken erişim açıldığında size e-posta göndereceğiz.